Amerikali Turk

May, Bill Clinton ile görüştü

  • October 19, 2017 11:14 AM

Birleşik Krallık Başbakanı Theresa May, Twitter hesabından yayımladığı mesajda, "Bu sabah Bill Clinton ile Downing Street'te (Başbakanlıkta) bir kupa kahve eşliğinde Kuzey İrlanda'daki durumu görüştük." ifadelerini kullandı.

Toplantı çıkışında basın mensuplarına değerlendirmede bulunan Clinton da, "Harika bir görüşme yaptık." dedi.

Başbakanlıktan 45 dakika süren görüşmeye ilişkin herhangi bir açıklama yapılmazken, ada basını ise ikilinin Kuzey İrlanda'daki siyasi durumun yanı sıra AIDS hastalığı konusunu ele aldığını yazdı.

Clinton önceki gün Kuzey İrlanda'nın başkenti Belfast'a yaptığı ziyarette bölgesel hükümetin kurulması için müzakerelerde yer alan birlik yanlısı Demokratik Birlik Partisinin (DUP) lideri Arlene Foster ve ayrılıkçı Sinn Fein'in lideri Michelle O'Neill ile bir araya gelmişti.

İki parti, 9 aydır Kuzey İrlanda'da koalisyon hükümeti kurma çalışmalarında bulunuyor.

Kuzey İrlanda'da hükümet, Sinn Fein'in ocak ayında DUP lideri Foster’ın adının karıştığı mali usulsüzlüğü gerekçe göstererek koalisyondan çekilmesiyle bozulmuştu.

Kuzey İrlanda barış sürecinde yoğun çalışmalarda bulunan Clinton, özellikle Hayırlı Cuma Anlaşması'nın imzalanması sürecinde önemli rol oynamıştı.

Kuzey İrlanda'da barış süreci, İngiltere ile İrlanda arasında 10 Nisan 1998'de imzalanan "Hayırlı Cuma (Good Friday) Anlaşması"yla başladı. Anlaşmayla Kuzey İrlanda'ya yetki devriyle birçok sivil ve kültürel hak tanındı.

Anlaşmanın ardından 2005 yılında silahların sustuğu Kuzey İrlanda'da ayrılıkçı Cumhuriyetçiler ve İngiltere ile birlik yanlıları, hükümet ortakları olarak ülkeyi birlikte yönetiyor.

Sorunun tarihsel kökeni, 1600’lü yıllara dayanıyor. İngiliz ve İskoç yerleşimcilerin İrlanda adasına gelmesi ve Katolik İrlanda halkını yönetimleri altına almaya başlamalarına Katolik İrlandalılar tepki gösterdi.

1916 yılında İrlanda'nın baştenti Dublin’de kurulan IRA’nın silahlı mücadelesi sonucu 1922’de adanın güneyinde bağımsız İrlanda Cumhuriyeti kuruldu. Adanın kuzeyiyse İngiltere yönetimine bağlı kaldı.

1960’lı yıllarda Kuzey’de yaşayan Katolik İrlandalılar İngiltere’den ayrılıp birleşik bir İrlanda devleti kurmak amacıyla IRA’yı yeniden canlandırdı. IRA, Katolik İrlandalılar arasında örgütlenirken, İngiltere ile birlik yanlısı Protestanlar arasındaysa "Gönüllü Ulster Güçleri" adlı paramiliter grup ortaya çıktı. Böylece Katolik İrlandalılar ve IRA, karşılarında Protestan İrlandalılar, "Gönüllü Ulster Güçleri" ve İngiliz güçlerini buldukları kanlı bir çatışma sürecine girdi.